Yurtdışı Borçlanması ile Emekli Olanların Türkiye'de Sağlık Hizmeti Hakkı: GSS Primi Ödemeden Ücretsiz Muayene Olabilirler
Yıllarca yurtdışında çalışıp Türkiye'den emekli olabilmek için "Yurtdışı Borçlanması" (3201 Sayılı Kanun) yapan gurbetçilerimiz, sağlık hizmetleri konusunda büyük bir tereddüt yaşıyor. "Türkiye'ye gelince hastaneye gitsem para öder miyim?" veya "Ayrıca GSS primi yatırmam gerekir mi?" sorularının cevabı netleşti. Borçlanma yaparak Türkiye'den maaş bağlatan herkes, tıpkı Türkiye'de çalışıp emekli olan vatandaşlar gibi "Genel Sağlık Sigortası" (GSS) kapsamındadır ve ne kendisinden ne de ailesinden ekstra prim alınamaz.
1. "YUPASS" ile Karıştırmayın Vatandaşlar genellikle iki durumu karıştırır:
-
Yurtdışı Emeklisi (YUPASS): Sadece Almanya, Hollanda vb. ülkeden emekli olup Türkiye'ye tatile gelenler. Bunlar "YUPASS" belgesiyle hizmet alır.
-
Borçlanma Yapan (Türkiye Emeklisi): Parasını yatırıp SGK'dan maaş alanlar. Bu haberin konusu onlardır. Onlar artık "Türk Emeklisi" statüsündedir ve YUPASS'a ihtiyaçları yoktur, T.C. Kimlik Numarası yeterlidir.
2. Kimler Ücretsiz Yararlanır? (Kapsam Tablosu) Borçlanma yaparak emekli olan bir vatandaşın üzerinden kimlerin sağlık hizmeti alabileceği şöyledir:
| Kişi | Sağlık Hakkı | Şartlar |
| Emeklinin Kendisi | EVET (Sınırsız) | Maaş aldığı sürece. |
| Eşi (Çalışmayan) | EVET | Eşinin sigortası yoksa. |
| Çocukları (18 Altı) | EVET | Şartsız. |
| Çocukları (Öğrenci) | EVET | Lise 20, Üniversite 25 yaşa kadar. |
| Anne / Baba | EVET | Geliri yoksa ve bakıma muhtaçsa. |
3. "Müstehaklık" Sorgulaması Yapın Türkiye'ye geldiğinizde hastaneye gitmeden önce mutlaka sistemde "Aktif" olup olmadığınızı kontrol edin.
-
e-Devlet kapısına giriş yapın.
-
Arama çubuğuna "SPAS Müstehaklık Sorgulama" yazın.
-
Ekranda "Provizyon Alabilir" yazısını görüyorsanız, Türkiye'nin her yerinde muayene olabilirsiniz.
-
Eğer "Müstehak Değildir" yazıyorsa, en yakın SGK müdürlüğüne giderek "Yurtdışı emeklisiyim, aktivasyonumu açın" demeniz yeterlidir (Bazen sistem yurtdışında ikamet ettiğiniz için pasife alabilir, 5 dakikada açılır).
4. Maaştan Sağlık Kesintisi Olur mu? Hayır, "Sağlık Primi" adı altında maaşınızdan büyük bir kesinti olmaz.
-
Sadece muayene olduğunuzda veya ilaç aldığınızda, tıpkı diğer emekliler gibi cüzi miktarda "Muayene Katılım Payı" ve "İlaç Katılım Payı" maaşınızdan düşülür.
-
Bunun dışında aylık sabit bir GSS borcu çıkarılamaz.
5. Yurtdışında Yaşarken Türkiye Sağlığı Kullanılır mı? Emekli maaşınız yattığı sürece, Türkiye'ye ayak bastığınız an sağlık hizmetiniz başlar.
-
İkametinizin Almanya'da veya Fransa'da olması, Türkiye'ye geldiğinizde bu hakkı kullanmanıza engel değildir.
-
Ancak Türkiye'deki sigortanız, yurtdışındaki hastane masraflarınızı karşılamaz (O ayrı bir konudur).
